५ कार्तिक २०७८, शुक्रबार

पहिरोका कारण मनाङमा सडक ठप्प

karnali highway jumla road XpwgVhCbNt2021 06 21 10 03 13

वर्षापछि आएको पहिरोका कारण झन्डै दुई सातादेखि मनाङ जिल्लामा सडक सञ्जाल पूरै अवरुद्ध बनेको छ । पैँसट्ठी किमी लम्बाइको लमजुङको बेँसीशहरबाट मनाङको चामेसम्मको सडक अहिले २२ किमीसम्म मात्रै खुलाइएको छ ।

मनाङ जिल्लाको सिमानासम्म पुग्न अझै झन्डै १३ किमी सडक खुलाउन बाँकी रहेको डुम्रे–बेँसीशहर–चामे सडक योजनाले जनाएको छ । अबको एक सातामा नै सडक खुलाइसक्ने गरी काम भइरहेको योजनाका प्रमुख अमितकुमार श्रेष्ठले बताउनुभयो । उहाँका अनुसार मानिसलाई हिँड्नसमेत बाटो नभएर झुन्डिएर यात्रा गर्नुपरेकाले पहिले मानिस हिँड्न सक्ने सडक बनाउन लागिएको छ । उहाँले भन्नुभयो, “मान्छेहरू सजिलै आउन र जान सक्ने गराउन लागिएको छ ।”

बेँसीशहरबाट माथि २२ किमी सडक खुलाइएकामा अहिले त्यहाँबाट अघि बढिरहेको प्रमुख श्रेष्ठले बताउनुभयो । अहिले बेँसीशहरतर्फबाट मात्र सडक खुलाइएकामा चामेबाट तल खुलाउनका लागि अनुरोध गरेर पत्र सडक विभाग पठाइएको उहाँले बताउनुभयो । अहिले एक सातामा मनाङको सीमासम्म पहिरा हटाउने गरी अवरुद्ध सडक खुलाइँदै आएको छ । सीमासम्म पुग्न मात्रै १३ किमी बाँकी भए पनि राम बजारमा झन्डै ६०/६५ मिटर सडक भासिएको छ । उहाँले भन्नुभयो, “त्यसले बढी समय लिने देखिएको छ ।”

सडकको ट्र्याक बगाएकामा त्यो छाडेर अर्काे ठाउँबाट नयाँ ट्र्याक खोल्नुपर्ने योजनाले जनाएको छ । त्यो ठाउँमा चट्टानका कारणले नयाँ ट्र्याक खोल्न पनि चुनौती रहेको छ । दुई साता पहिलेदेखि नै बेँसीशहर र चामे आउजाउ छैन । कतिपय व्यक्ति चामेबाट झुन्डिएर आए पनि आएका व्यक्ति फर्किन नसकेको प्रमुख श्रेष्ठले बताउनुभयो । पैदल यात्रीसमेत हिँड्न गाह्रो भएकाले पहिले चामेबाट सजिलोसँग हिँड्न सकिने गरी खुलाउन लागिएको छ । पैदा यात्रु हिँड्न सक्ने भएमा त्यो बाटो भारी बोकेर हिँड्न वा गधाले भारी बोकेर हिँड्न सक्ने उहाँले बताउनुभयो । मानिस र गधा हिँड्न सक्ने भएमा अत्यावश्यक सामान लैजान सकिने उहाँले बताउनुभयो ।

सडक सबैतिर क्षतिग्रस्त भएकाले पहिरो पन्छाउने काम बेँसीशहरबाट नै सुरु गरिएको छ । अहिलेसम्म २२ किमीबाट अघि बढ्न नसकिएकाले मनाङसम्म कति क्षति भयो यकिन नभएको प्रमुख श्रेष्ठले बताउनुभयो । एक हप्तामा मनाङ सीमा पुगेमा पनि कति क्षति छ भन्ने प्रस्ट हुने उहाँको भनाइ छ । उहाँले भन्नुभयो, “हामी आफैँ सडक खोलिएको ठाउँभन्दा अघि जान नसकेकाले कति क्षति भयो भनी यकिन छैन ।”

वर्षाको समय र नियमित वर्षाका कारण सडक खुलाउन चुनौतीपूर्ण बनेको छ । कतिपय ठाउँमा पहिरो त कतिपय ठाउँमा पूरै सडक नै भासिएको छ । वर्षा नियमित भइरहँदा वा पहिरो खसिरहँदा पहिरो पन्छाउन गाह्रो हुने उहाँले बताउनुभयो । पहिरो हटाइएको ठाउँमा दिनभर काम गरे पनि राति पुनः वर्षाले बगाउने गरेको छ । उहाँले भन्नुभयो, “हामीले हटाइसकेका ठाउँमा फेरि पहिरो आएपछि काममा प्रगति देखिँदैन ।”

कच्ची सडक भएकाले विगतका वर्षमा पनि यो सडक वर्षामा अवरुद्ध भएको थियो । गत आवमा पनि झन्डै डेढ महिना सडक ठप्प भएको थियो । पहिले–पहिले एक/दुई ठाउँमा हुँदा हटाएर सञ्चालन भइहाल्ने भए पनि अहिले पूरै सडकभरि पहिरो भएकाले खुलाउन बढी समय लाग्ने देखिएको श्रेष्ठले बताउनुभयो । कतिपय ठाउँमा सडक नै भासिएकाले त्यहाँ पुनःसञ्चालन गर्न बढी समय लाग्नसक्ने देखिन्छ । उहाँले भन्नुभयो, “एकातिर ठुलो पहिरो छ भने अर्कातिर पूरै ट्र्याक नै बगाएकाले नयाँ ट्र्याक बनाउनुपर्ने अवस्था छ ।”

मनाङका जनप्रतिनिधि, प्रशासन र स्थानीयवासीले सडक कहिले खुल्छ भनी चासो देखाइरहेका छन् । जिल्लामा राहत, खाद्यान्न, औषधिलगायतका सामान ढुवानी गर्न नसकिएकाले सबैतिरबाट चासो भएको प्रमुख श्रेष्ठले बताउनुभयो । त्यहाँ प्रयोग भएका सवारी साधनका.चालक ज्यान जोखिममा राखेर काम गरिरहेको उहाँले बताउनुभयो । माथिबाट कति बेला ढुङ्गा खस्छ भन्ने त्रास भए पनि काम भइरहेको छ । जतिसक्दो चाँडो खुलाउन लागिए पनि प्रगति भने हासिल छैन ।

माथि मनाङमा सरकारी सवारी साधन नभए पनि निजी सवारी प्रयोग गरेर भए पनि सडक खुलाउन सकिने उहाँले बताउनुभयो । मनाङमा तीन निजी सवारी साधन भएको जानकारी आएको छ । ती सवारी साधन सञ्चालनका लागि पनि तेल चाहिने उहाँले बताउनुभयो । त्यस्तै पहिरोमा माटो विभागका सवारी साधनले हटाए पनि ठुला ढुङ्गा फुटाउनका लागि नेपाली सेनाको नै सहयोग चाहिने उहाँले बताउनुभयो ।

पहिरो पन्छाउनका लागि अहिले लमजुङतर्फबाट चार वटा सवारी साधन लगिएका छन् । दुई स्काभेटर र दुई लोडर राखेर काम भइरहेको छ । ती सवारी साधनका लागि बेँसीशहरबाट इन्धन लगेर काम भइरहेको प्रमुख श्रेष्ठले बताउनुभयो । सडकमा पहिरो आइरहेकाले प्रयोगमा भएका सवारी साधनसमेत समय–समयमा बिचमा रोकिने गरेका छन् । उहाँका अनुसार अघि पुगिसकेको साधन अड्किएमा पछाडिबाट खुलाउँदै लगेर निकाल्ने गरिन्छ ।

सडकमा पहिरो भए हटाउन सकिने तर सडक नै बगाएको भएकाले पूरै सञ्चालन गर्न गाह्रो भएको विभागका सम्भार महाशाखाका प्रमुख भीमार्जुन अधिकारीले बताउनुभयो । यो दुई सातामा ठुला पहिरो खस्ने काम भइरहेको उहाँको भनाइ छ । अरू साधन थप्न सकिने भए पनि एक ठाउँमा एकै पटक धेरै वटा प्रयोग गर्न नसकिने उहाँले बताउनुभयो । बिचबिचमा सडक धेरै भासिएकाले बढी समय लाग्ने देखिएको छ । उहाँले भन्नुभयो, “नेपाली सेनासँगको समन्वयमा गर्दा चाँडो हुनसक्छ ।”

भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयमा मङ्गलवार नेपाली सेना, सडक विभाग, सम्बन्धित स्थानका जनप्रतिनिधि, राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका प्रतिनिधि सहभागी बैठकमा सडक अवरुद्ध हुँदा स्थानीयवासीको जीवन कष्टकर भएकाले चाँडो खुलाउन पहल गर्ने विषयमा छलफल भएको थियो । सो छलफलमा सेनाले मनाङमा इन्धन लैजाने बताइएको थियो । रासस